परिचयः:
निगेर् बीजानि, अथवा Guizotia abyssinica, भारतदेशे राम्तिल् इति प्रसिद्धाः लघु कृष्णबीजानि सन्ति। आयुर्वेदे च स्थानिकाहारेषु च शताब्दीनि यावत् उपयोगिता, प्राकृतिकतैलस्य, वनस्पतिजातपोषकाणां, ऊर्जा च समृद्धस्रोतः। एतानि बीजानि प्रायः भज्यन्ते, मर्द्यन्ते, वा तैलरूपेण पाके औषधेषु च प्रयुज्यन्ते।
परम्परागतलाभाः (फायदे):
- पारम्परिकरूपेण पोषणशक्तेः प्राकृतिकस्रोतः इति मान्यते।
- तेषां तैलसामग्री महती, पाके मर्दने च प्रायः उपयोगिता।
- आयुर्वेदे ऊर्जा, जठरक्रिया, आन्तरिकसन्तुलनं च समर्थयति इति ज्ञातम्।
- प्राकृतिकं वनस्पतिजातं पोषणं च तैलद्रव्ये च समृद्धम्।
- नियतं उपयोगे प्राकृतिकं शरीरपुनरुत्थानं प्रवर्धयति।
उपयोगविधिः:
- पाककर्मणि: स्वल्पं भज्य चटनीषु, दालेषु, वा करीषु योजयतु।
- तैलरूपेण: निगेर् तैलं निष्कासितं पाके वा बाह्यमर्दने उपयोगी भवति।
-
चूर्णसङ्ग्रहाय: निगेर् बीजानि तिलेन सह शुष्कनारिकेलसहितं भक्ष्यसङ्ग्रहाय मर्दयतु।
(सदा विशेषज्ञस्य वा आयुर्वेदाचार्यस्य परामर्शेण एव उपयोगः कर्तव्यः।)
अन्यनामानि:
राम्तिल्, Guizotia abyssinica, नायजर्, नूगुलु, उचेल्लु, निगेर् तैलबीजः
अक्सर पृच्छिताः प्रश्नाः
प्रश्नः 1। निगेर् बीजानि (राम्तिल्) किम्?
उत्तरम्। निगेर् बीजानि, यत् Guizotia abyssinica इति अपि कथ्यते, लघु तैलबीजं पारम्परिके पाके, स्वास्थ्ये, आयुर्वेदे च उपयोगी अस्ति।
प्रश्नः 2। निगेर् बीजानि खाद्यं वा?
उत्तरम्। आम्, खाद्यं सन्ति, प्रायः भक्ष्यं वा चटनी वा पाकतैलं कर्तुं भक्ष्यं भवेयुः।
प्रश्नः 3। निगेर् बीजानि आयुर्वेदे उपयोगी वा?
उत्तरम्। आम्, पारम्परिकरूपेण आयुर्वेदिकसंकल्पेषु ऊर्जा-वर्धन-संयोगेषु च उपयोगः क्रियते।
प्रश्नः 4। निगेर् बीजानाम् तैलं किम् इति कथ्यते?
उत्तरम्। तस्य तैलं निगेर् तैलं वा राम्तिल् तैलं इति कथ्यते, यत् भोजन-स्वास्थ्यसाधनेषु व्यापकतया प्रयुज्यते।
प्रश्नः 5। निगेर् बीजानि तिलसमाना वा?
उत्तरम्। उभे अपि तैलबीजानि सन्ति, निगेर् विशेषं गन्धं च स्पर्शं च वहति, यस्य स्वादे लाभे च विशिष्टता अस्ति।
निष्कर्षः:
निगेर् बीजानि (Guizotia abyssinica), अथवा राम्तिल्, आकारे लघूनि सन्ति किन्तु पारम्परिके मूल्ये महती भवन्ति। भारत-अफ्रिकादेशयोः पोषणसमृद्ध्यै उपयोगिता, एतेषां साधु शक्तिमत् प्रकृतिजीवनस्य प्रतिदिनचर्यायाम् आनयन्ति।
https://www.everayu.com/products/niger-seed
0 टिप्पणयः