कफ दोषः
एषा जीवनशक्ति मांसपेशीवृद्धिं, शरीरबलं स्थैर्यं, भारं, प्रतिरक्षा प्रणालीं च नियन्त्रयति।
त्वं तं विघ्नयितुं शक्नोषि दिवसे निद्रां कृत्वा, अतिशीतलानि मधुराणि च खादित्वा, अतिशीतलानि लवणानि वा जलानि पानं कृत्वा।
यदि तव मुख्यजीवनशक्ति अस्ति, चिकित्सकाः मन्यन्ते यत् त्वं श्वासरोगं अन्यानि च श्वासविकाराणि, कर्कटरोगं, मधुमेहं, भोजनानन्तरं ज्वरं, च मोटापनं विकासयितुम् शक्नोषि।
यदा कपः असंतुलितः भवति, पृथिव्याः अतिरेकः।
चित्ते, शरीरे, पर्यावरणे च संचितम्। परिणामः।
मन्दता, संकुचनं, मन्दता च। उत्तमम्।
अतिप्रकपः समतोलयितुं अधिकं चलनं च।
शरीरक्रियायाम् परिसञ्चरणम्।
• सूर्योदयसमये जागरूकः भवेत्।
• आरोग्यपरिवर्तनस्य अवसराणि अन्विष्येत्।
• तीव्रं, तिक्तं, तिक्तासक्तं च स्वादान् रुचयेत्।
• न तुष्टः भूत्वा खादितुम् परिहर्तव्यं।
• स्वाभाविकः भूत्वा नवीनानि प्रयत्नानि कुर्यात्।
• प्राणवर्धकसुगन्धीन् धारयेत्।
• तव स्थानं शुद्धं कुर्यात्।
• प्राणवर्धकस्य हर्बल् चायस्य पानं कुर्यात्।
• प्राणवर्धकसुगन्धीन् तव पर्यावरणे प्रसारितुम्।
• दीप्तवर्णान् दृढान् च रुचयेत् – रक्तानि, नारङ्गानि, पीतानि च।
• द्विवारं ध्यानं कुर्यात् यत् तव अभिप्रायाः च इच्छाः स्पष्टाः स्युः।
• उष्णेन प्राणवर्धकसस्य तैलस्य सह तीव्रं स्वमालिङ्गनं कुर्यात्।
• प्रतिदिन व्यायामः कुर्यात्